Шуурхай мэдээ:


АНУ-ын Конгресс Монголын ноолуурт ногоон гэрэл асаах уу

4-р сарын 18 - 17 цаг 09 минут

АНУ-ын Конгресс Монголын ноолуурт ногоон гэрэл асаах уу

Хэдхэн хоногийн өмнө буюу энэ сарын 11-ний өдөр  АНУ-ын Конгрессын Сенат дахь Ардчилсан намын гишүүн Бен Кардин монголчууд бидний аж амьдралтай холбоотой нэгэн хуулийн төслийг Конгресст өргөн барьсан. Тэр бол Гуравдагч хөршийн худалдааны тухай хууль юм.  Хэрэв энэ хууль дэмжиж батлагдвал  Монголын ноос ноолууран сүлжмэл бүтээгдэхүүнийг  Америкийн зах зээлд  борлуулах боломж бүрдэнэ.  

АНУ бол 320 гаруй сая хүн амтай асар том зах зээл.  Иргэдийнх нь худалдан авах чадвар өндөр.  Энэ улсад  одоогоор  жилд 3 сая гаруй ноолууран сүлжмэл хувцас борлуулагддаг гэсэн тооцоо бий. Үүнийхээ дийлэнхийг импортоор хангадаг болохоор Монголын  ноолууран бүтээгдэхүүнд маш таатай боломж  байна гэсэн үг. БНХАУ-аас экспортлох ноос, ноолууран бүтээгдэхүүнд АНУ импортын тариф тогтоогоод байгаа нь үүлэн чөлөөний сиймхий гэсэн үг.

Ер нь тэгээд хийж л чадвал зах зээл байна аа, байна. Тухайлбал, Европын холбоо гэж  дундаршгүй зах зээл байна. Тус холбоо Хятадаас жилд 225 мянган ширхэг ноолууран бүтээгдэхүүн импортлох хязгаартай тул цаана нь  хэрэглээний багагүй  орон зай үлдэж байна гэсэн үг. Энэ бас л Монголын ноолуурын үйлдвэрлэл, экспортод ирж байгаа боломж.

Бидний хувьд боломжоо ашиглаж чадах эсэх асуудал л байна. Харамсалтай нь энэ тал дээрээ тун дутуу дулимаг хэвээр байна.  

Европын холбоо гэж дундаршгүй зах зээл байна. Тус холбоо Хятадаас жилд 225 мянган ширхэг ноолууран бүтээгдэхүүн импортлох хязгаартай тул цаана нь хэрэглээний багагүй орон зай үлдэж байна гэсэн үг. Энэ бас л Монголын ноолуурын үйлдвэрлэл, экспортод ирж байгаа боломж.

Дэлхийн ноолуурын зах зээлийн 40 хувийг  Монгол  Улс эзэлдэг. Харин эцсийн боловсруулалтын 15 хувийг дотооддоо боловсруулдаг гэсэн мэдээлэл байна. Үлдсэн хувийг нь түүхийгээр болон хагас боловсруулан  экспортолдог. Өөрөөр хэлбэл өртөг шингээж чадахгүй шахам гадагш нь гаргаж байна гэсэн үг.

Гэтэл дэлхийн ноолуурын зах зээлийн 48 хувийг бүрдүүлдэгманай урд хөршийнхэн  ноолуурааа боловсруулж эцсийн бүтээгдэхүүн болгон өндөр өртгөөр  зах зээлд борлуулж энэ салбараасаа ихээхэн хэмжээний валютын орлого олж байна.  Тус улс  боловсруулаагүй ноолуур экспортлохыг хориглосоны үр дүнд  ноолууран бүтээгдэхүүний дэлхийн зах зээл дээрхи эцсийн бүтээгдэхүүний 60 хувийг дангаараа хангаж байна.

Харин бидний хувьд дүр зураг огт өөр байна. Тухайлбал, 2017 оны байдлаар нийт ноолуурын экспортын 20 хувийг бэлэн бүтээгдэхүүн эзэлж байжээ. Өөрөөр хэлбэл үлдсэн 80 хувь нь  түүхий болон хагас боловсруулсан ноолуур гэсэн үг.

Энэ байдлыг халж 2021 онд  ноолуурын экспортонд бэлэн бүтээгдэхүүний эзлэх хувийг 60%-д хүргэхээр Засгийн газар зорьж байгаа юм.

Ноос ноолууран бүтээгдэхүүний экспортоос Монгол Улс уул уурхайгаас дутахааргүй орлого олох боломжтой гэж ярьдаг.  Цаашилбал, эдийн засгийн нэг тулгуур болох боломжтой.  Энэ зорилтыг хангахад АНУ-ын Конгресст өргөн барьсан дээрхи хууль чухал нөлөөтэй  бөгөөд энэ талаар дэлгэрүүлэн тодотгоё.

АНУ-ын Конгрессын Төлөөлөгчдийн танхимын гишүүн Тэд Йохо нарын нэр бүхий гишүүд 2018 оны долоодугаар сарын 26-ны өдөр Гуравдагч хөршийн худалдааны хуулийг хэлэлцүүлэхээр Конгресст өргөн барьсан юм. Энэ хуулийн төслийг Төлөөлөгчдийн танхим дахь Ардчилсан намын төлөөлөгч Дайна Тайтус, Стив Коэн, Дэвид Прайс, Жэймс Макговерн, Сюзи Ли болон Төлөөлөгчдийн танхим дахь Бүгд Найрамдах намын төлөөлөгч Брайн Фитцпатрик, Ральф Норман, Дон Яанг  гэхчлэн олон хууль тогтоогчид дэмжиж байгааг тухайн үед мэдээлж байв.

Гэвч энэ хуулийн төсөл хэлэлцэгдэж амжилгүйгээр АНУ-ын Конгрессын 116 дахь бүрэлдэхүүн сонгогдсон бөгөөд үүнтэй холбоотойгоор дээрх хуулийн төслийг 2019 оны дөрөвдүгээр сарын 11-ний өдөр Сенат дахь Ардчилсан намын гишүүн Бен Кардин Конгресст дахин өргөн бариад байгаа юм.  Хуулийн төслийг мөн шинэ бүрэлдэхүүний нэр бүхий гишүүд дэмжиж байгаа гэх мэдээлэл бий.

Хэрэв АНУ-ын Конгрессын танхимд хэлэлцүүлэхээр дахин өргөн барьсан Гуравдагч хөршийн худалдааны хууль батлагдвал Монголын оёмол, сүлжмэл бүтээгдэхүүн АНУ-ын зах зээлд татваргүй экспортлогдох юм. Ингэснээр оёмол, сүлжмэл бүтээгдэхүүний салбарт ажлын байр олноор нэмэгдэнэ гэж үзэж байгаа билээ. Мөн Монголын Хөдөө аж ахуйн салбарын өсөлтөд эергээр нөлөөлж, ноос, ноолуурын салбар, эмэгтэйчүүдийн орлого бодитоор нэмэгдэх хүлээлт байна.

АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд LiveNews.mn хариуцлага хүлээхгүй.

Сэтгэгдэл бичих хэсэг

Шинэ мэдээ

Гадаад харилцааны сайд Д.Цогтбаатар БНЧУ-д айлчилна5 сар 20. 12:08Шууд: АН-аас цаг үеийн асуудлаар мэдээлэл хийх гэж байна5 сар 20. 12:07Монгол Ардын Намын “Эв нэгдлийн цом-2019” спортын наадам эхэллээ5 сар 16. 17:49Монгол Улсын Ерөнхий сайд Говь-Алтай аймгийн иргэдтэй уулзав5 сар 16. 17:4410 сая ам.долларын авлигын асуудлаар Ерөнхий сайдыг албан ёсоор тайлбар хийхийг хүсэв5 сар 16. 17:32С.Зориг агсны амийг хохироосон хэргийн шүүхийн шийдвэрийг нууцаас гаргалаа5 сар 16. 17:27Ерөнхийлөгч Захиргааны Ерөнхий хуульд хориг тавьж магадгүй гэх мэдээллийг ЗГХЭГ-ын дарга баталлаа5 сар 15. 17:33У.Хүрэлсүх: Эрдэнэбүрэнгийн УЦС-ын төслийг эрчимжүүлнэ5 сар 15. 17:30АТГ: С.Баярцогтын хэргийг хаагаагүй, үргэлжлүүлэн шалгаж байна5 сар 10. 18:35Монгол Улсын эдийн засаг, нийгмийг 2018 онд хөгжүүлэх үндсэн чиглэлийн биелэлтийн тайланг хэлэлцэв5 сар 10. 18:32ТОП татвар төлөгчдөд талархал илэрхийллээ5 сар 9. 17:34Чуулган: Ашигт малтмалын тухай хуулийг хэлэлцэж эхэллээ5 сар 9. 17:27Чуулган: Ерөнхий аудитороор Д.Занданбатыг томиллоо5 сар 9. 17:20УИХ-ын Тамгын газрын даргын ЕНБД-аар Л.Өлзийсайханыг томиллоо5 сар 9. 17:17Д.Дамба-Очир: Надад Оюутолгойд ямар ч ашиг сонирхлын зөрчил байхгүй5 сар 9. 17:12Б.Чойжилсүрэн, М.Оюунчимэг нарыг улирааж, Х.Болорчулуун, Ж.Ганбаатарыг шинээр сонголоо5 сар 9. 17:09Брокерын эрх олгох сургалт хоёр дахь өдрөө амжилттай явагдаж байна5 сар 7. 16:05МАХН: Нөхөн сонгуулийг хойшлуулж Хэнтийн сонгогчдын эрх ашгийг зөрчиж байна5 сар 7. 16:00Дээд шүүхийн Ерөнхий шүүгчид Х.Батсүрэнг нэр дэвшүүллээ5 сар 7. 15:57УИХ-ын Тамгын газрын даргаар Л.Өлзийсайхан яригдаж байна5 сар 7. 15:53УИХ-ын дарга Г.Занданшатар: Магадгүй, дэлхийн хамгийн эртний мэргэжил малчин байх5 сар 7. 15:48Эдийн засгийн байнгын хорооны даргад Ж.Ганбаатарыг дэмжлээ5 сар 7. 15:45Шүүгчдэд хариуцлага тооцохгүй болсноор дураараа авирлах болсон5 сар 3. 16:42Докторын хөтөлбөрийг олон улсад хүлээн зөвшөөрүүлэх төсөл хэрэгжиж байна5 сар 3. 16:35"Филадельфи 76" талбайдаа "Торонто Рэпторс" -ийг буулган авлаа5 сар 3. 16:33Гурван эрийн түүх буюу үхэл, тэмцэл, амьдрал...5 сар 3. 16:30Паркер эхийн амьдрал (Өгүүллэг)5 сар 3. 16:22Наро Банчэн гэгээн: Энэ нийгэмд сайхан сэтгэл, ёс суртахуун л дутагдаж байна5 сар 2. 17:17Бүтээн байгуулалтын ажилд 411 тэрбум төгрөгийн хөрөнгө оруулалт хийнэ5 сар 2. 17:09"33 их наяд цэвэр хулгайн өмч. Энэ өмч хөрөнгийг олж авсан үйлдлийг мөрдөн шалгах эрх нь байгаа шүү"5 сар 2. 17:01
99703993, 80830505 

info@livenews.mn
© Зохиогчийн эрх хуулиар хамгаалагдсан. LiveNews.MN 2019